علی محمّد مظفّری

                                                                                       دنیا سه روزه نه دو روز. . .

                                                                                                                                 علی محمد مظفری

شنیدین در مقام محاوره برخی می گویند دنیا دو روزه. . . امیر کلام علی علیه السلام در روایتی فرمودند:

دنیا سه روز است:

«إنّما الدّنیا ثلاثة أیام: یوم مضی بما فیه فلیس بعائد؛ و یوم انت فیه فحقّ علیک اغتنامه؛ و یوم لا تدری انت من أهله و لعلّک راحل فیه.

أمّا الیوم الماضی فحکیم مؤدّب، و أمّا الیوم الذی انت فیه فصدیق مودّع، و أمّا غدا فإنّما فی یدک منه الأمل. . فتزوّد منه و أحسن وداعه.

خذ بالثّقة من العمل، و ایاک و الاغترار بالأمل! و لا تدخل علیک الیوم همّ غد، یکفی الیوم همّه، و غدا داخل علیک بشغله. إنّک إن حملت علی الیوم همّ غد زدت فی حزنک و تعبک، و تکلّفت أن تجمع فی یومک ما یکفیک أیاما، فعظم الحزن، و زاد الشغل، و اشتدّ التّعب، و ضعف العمل للأمل. و لو أخلیت قلبک من الأمل، لجددت فی العمل. .

أو لا تری! أنّ الدّنیا ساعة بین ساعتین: ساعة مضت، و ساعة بقیت، و ساعة أنت فیها، فأمّا الماضیة و الباقیة فلست تجد لرخائهما لذّة، و لا لشدّتهما ألما. فأنزل السّاعة الماضیة و السّاعة التی أنت فیها، منزلة الضّیفین نزلا بک، فظعن الرّاحل عنک بذمّه ایاک، و حلّ النازل بک بالتّجربة لک. »

ترجمه روایت:

امام علی «ع»: دنیا سه روز است: روزی که با هر چه در آن بود گذشت و باز نخواهد گشت؛ و روزی که در آنی و سزاوار است که آن را غنیمت دانی؛ و روزی که نمی دانی از آن که خواهد بود؟ و چه بسا تو در آن رخت به سرای دیگر کشی. روز گذشته حکیمی ادب کننده است، و روزی که در آنی دوستی در حال وداع است، و اما از فردا تنها امیدی به آمدنش داری؛ پس از امروز توشه برگیر و از آن به شایستگی جدا شو. فقط به کاری که کرده ای اطمینان داشته باش، و از دل بستن و فریفته شدن به آرزو و امل بپرهیز؛ غم فردا را امروز به خود راه مده که غم امروز تو را بس است، و فردا با کار و گرفتاری خود بر تو وارد خواهد شد. اگر غم فردا را بر امروز خود بار کنی بر اندوه و رنج خویش افزوده ای، و بار چیزهایی که باید در چند روز بکشی در یک روز کشیده ای؛ و بدین گونه اندوه خود را بزرگ، و گرفتاری خود را فراوان، و رنج خود را زیاد کرده ای. و با دل بستن به امید و آرزو از اقدام و کوشش بازمانده ای، در حالی که اگر دل خویش از آرزو تهی ساخته بودی، به کوششی بیش برمی خاستی.

آیا نمی بینی که دنیا ساعتی میان دو ساعت است؟: ساعت گذشته، و ساعت باقیمانده، و ساعتی که در آنی؛ تو اکنون از آسایش ساعت گذشته و ساعت آینده لذتی نمی یابی، و از سختی آنها دردی احساس نمی کنی.

پس ساعت گذشته و ساعتی را که اکنون در آنی، همچون دو مهمان بدان که بر تو وارد شده اند. آنکه از پیش تو رفته تو را نکوهش می کند، و آنکه بر تو وارد شده تجربه ای از گذشته برایت آورده است. علی محمد مظفری

منبع:

الحیاة با ترجمه احمد آرام، ج 1، ص: 578